(คำนำในการพิมพ์ครั้งที่แรก)
'...จะโทษแต่พี่ก้อมิได้ โทษใจของน้องนี่มักง่าย
ไปเชื่อคำที่เพราะเราะราย ซ้ำหลงรูปเจ้าพลายจึงเสียรัก
ไม่รู้ที่จะทำอย่างไรได้ เจ็บใจวิตกเพียงอกหัก
แม้นซื่อตรงคงเรื่องไม่เยื้องนัก คงเวียนมาให้ประจักษ์แก่น้ำใจ...'
ถ้อยคำคร่ำครวญของนางพิมที่มีต่อพลายแก้หลังจาก 'รักน้องกลางหนให้คนลือ' แล้วก็ยังมิได้ 'จัดแจงให้น้องนี้มีหอห้อง' คงจะสะท้อนให้เห็นถึงความเสียเปรียบของหญิงในสังคมเก่าได้ชัดเจนไม่น้อย
เมื่อโลกแคบลงและสังคมก็เปลี่ยนแปรไปมากมาย ถึงยุคที่เรือกสวนไร่นากลายเป็นสนสมกอล์ฟและรีสอร์ท ถึงยุคที่หญิงก้าวออกมาเคียงข้าง หรือนำหน้าชายในสนามแห่งการงาน การศึกษา ถึงยุคที่กระแสวัฒนธรรมตะวันตกพาเอาค่านิยม และทัศนะแบบใหม่เข้ามาสู่สังคมไทย ความเท่าเทียมระหว่างหญิงและชายในแง่ของความรักความสัมพันธ์มีมากขึ้นในยุคนี้จริงหรือไม่ หรือมีเพียงแค่'ภาพลวง' 'ภาพลวง'ของความเท่าเทียมกันเท่านั้น
และสาวยุคใหม่ควรจะเปลี่ยนแปลงตัวเองให้ทันสังคมที่แปรปรวน... เปลี่ยนความเป็นไทยให้เป็น'สากล' โดยปราศจากความยับยั้งชั่งใจ และพื้นฐานของความคิดที่มั่งคงพอหรือเปล่า
มีอิสระ แง่คิด และความเห็นอันเป็นคำตอบหนึ่งในหลายคำตอบของคำถามเหล่านี้ แทรกอยู่ระหว่างบรรทัดหวานๆของ 'ร ะ บํ า ด า ว'
...ดาว...ที่แท้ก็คือดิน อยู่ที่ตัวของเราเองจะเป็นผู้กำหนด 'เลือก' ที่จะเป็นดาวอันกระพริบแสงพร่างพราย เรืองระบำอยู่บนขอบฟ้ากว้าง หรือจะเป็นเพียงแค่ก้อนดินธรรมดาๆ ในอุ้งมือใคร |